Λένε οι άνθρωποι συχνά γύρω σου ότι είσαι καλός ακροατής; Αντιλαμβάνεσαι εύκολα αυτό που οι άλλοι σκέφτονται ή νιώθουν; Ίσως να είσαι συναισθητικός. Αυτές είναι κάποιες ενδείξεις.

 

aς φανταστούμε το παρακάτω σενάριο. Βλέπεις από απόσταση, ένα κοντινό σου φίλο να κλαίει. Μπορείς να δεις τα δάκρυά του, τους ώμους του να τρέμουν, να ακούσεις τα αναφιλητά, να αναγνωρίσεις τις εκφράσεις στο πρόσωπό του. Είναι φανερό ότι για κάποιο λόγο είναι αναστατωμένος. Πλησιάζεις ανήσυχος. Όταν φτάνεις κοντά τον ρωτάς τι συμβαίνει και τότε μαθαίνεις ότι μόλις έχασε τον πατέρα του.

Στην περίπτωση αυτή, πότε ακριβώς νιώσατε θλίψη; Αν στεναχωρηθήκατε την στιγμή που μάθατε για τον θάνατο, ίσως ταυτίζοντας το γεγονός με κάτι αντίστοιχο που έχει συμβεί σε σας, τότε έχετε ενσυναίσθηση. Αν όμως, αρχίσατε να νιώθετε βαθιά θλίψη, αν ήρθαν δάκρυα στα μάτια σας από την πρώτη στιγμή που είδατε τον φίλο σας να είναι αναστατωμένος, πριν ακόμη τον πλησιάσετε, πριν ακόμη μάθετε γιατί κλαίει, τότε ίσως να είστε συναισθητικός.

Τι είναι συναισθητικός (empath);

Το να είναι συναισθητικός (empath) κάποιος είναι διαφορετικό από το να είναι ενσυναισθητικός (empathetic). “Είσαι ενσυναισθητικός όταν αγγίζουν την καρδιά σου τα συναισθήματα των άλλων. Είσαι συναισθητικός όταν στην πραγματικότητα αισθάνεσαι τα συναισθήματα των άλλων, την χαρά ή την λύπη, στο ίδιο σου το σώμα” σύμφωνα με την Judith Orloff, MD, ψυχίατρο και συγγραφέα του βιβλίου The Empath’s Survival Guide.

Ένας άλλος τρόπος για να περιγράψει κάποιος έναν συναισθητικό, είναι να πει ότι είναι σαν “συναισθηματικό σφουγγάρι”, απορροφά την χαρά και τον πόνο των ανθρώπων γύρω του, λέει η Amanda Fialk, κλινική κοινωνική λειτουργός, καθηγήτρια στο Wurzweiler School of Social Work και προϊσταμένη στην κλινική του Dorm, ένα θεραπευτικό κέντρο στην Νέα Υόρκη. “Ένας συναισθητικός δεν καταλαβαίνει απλώς τον πόνο του άλλου, νιώθει τα συναισθήματα των αγαπημένων του ανθρώπων σαν να ήταν δικά του.

H κλίμακα της συναίσθησης

Η συναίσθηση έχει μια κλιμάκωση και εκτείνεται από τους νάρκισσους και τους κοινωνιοπαθείς που είναι ανίκανοι και αδιάφοροι ως προς τα συναισθήματα των άλλων, μέχρι τα υπέρ συναισθητικά άτομα που συναισθάνονται τόσο πολύ τα συναισθήματα των άλλων, που ενδεχομένως να μην μπορούν να τα διαχωρίσουν από τα δικά τους, λέει η Helena Rempala, κλινική ψυχολόγος στο Ohio State University Wexner Medical Center.

“Οι συναισθητικοί είναι ένα είδος ‘υψηλά συναισθηματικού ατόμου’, ένας όρος που χρησιμοποιούμε για να περιγράψουμε αυτούς που είναι πολύ συντονισμένοι στα εξωγενή φυσικά, κοινωνικά και συναισθηματικά ερεθίσματα”, εξηγεί. Δεν είναι απλώς μια πνευματική αντίδραση – τα συναισθήματα των άλλων ενεργοποιούν μια αλληλουχία αντιδράσεων στο νευρικό σύστημα του συναισθητικού ατόμου, οδηγώντας τα σε πλήρη ενεργοποίηση λέει η Helena Rempala.

Δεν συμφωνούν όλοι ότι οι συναισθητικοί είναι μια ξεχωριστοί κατηγορία από μόνοι τους και η ταυτότητά τους είναι περισσότερο κοινωνική παρά κλινική, λέει η ίδια ειδικός.

Το πρόβλημα με την ταυτότητα των συναισθητικών είναι ότι δίνεται από τους ίδιους και δεν έχει την υποστήριξη δεδομένων που θα μπορούσαν να δείξουν ότι συναισθητικος είναι ένας συγκεκριμένος τύπος προσωπικότητας, ή ένα σύνολο προσωπικών γνωρισμάτων” λέει η Lynnay Carona, κλινική κοινωνική λειτουργός στο UCHealth Primary Care–Fontanero στο Colorado Springs.

Ο ορισμός του συναισθητικού ατόμου είναι ιδιαίτερα περίπλοκος. Η ίδια η λέξη σημαίνει διαφορετικά πράγματα για τον καθένα. Κάποιοι πιστεύουν ότι απλώς είναι ένας καινούργιος ορισμός για τα προσκολλημένα άτομα, ενώ άλλοι συνδέουν τον όρο με μεταφυσικά ή πνευματιστικά χαρίσματα ή με κάποιες ειδικές ικανότητες. Ο όρος γίνεται κινούμενος στόχος ανάλογα με το πως τον αντιλαμβάνεται κάποιος.

Οι συναισθητικοί γεννιούνται ή γίνονται;

Όπως πάρα πολλά ψυχολογικά γνωρίσματα, είναι δύσκολο να ξεχωρίσει κάποιος την επίδραση των γονιδίων από την επίδραση του περιβάλλοντος. Όμως οι συναισθητικοί άνθρωποι είναι πιο πιθανό να έχουν γεννηθεί με κάποια τάση για αυξημένη συναίσθηση και στη συνέχεια μαθαίνουν να την καλλιεργούν μεγαλώνοντας, λέει ο Jeff Gardere, PhD, ψυχολόγος και συνεργάτης καθηγητής και διευθυντής του τμήματος Behavioral Medicine στο Touro College of Osteopathic Medicine στην Νέα Υόρκη.

“Η έρευνα δείχνει ότι η συναίσθηση είναι μια συμπεριφορά που μαθαίνεται και αναπτύσσεται από τα προσχολικά χρόνια” λέει η Carona.

Ωστόσο, το να είναι κάποιος συναισθητικός δεν είναι μόνο μια κλίση, είναι συγχρόνως και επιλογή, λέει ο Gardere. “Το να έχει κάποιος συναίσθηση μπορεί να είναι απλά μια παθητική στάση,” εξηγεί. “Οι συναισθητικοί καταφέρνουν να νιώσουν τα συναισθήματα των άλλων, προκειμένου να γίνουν μια θεραπευτική δύναμη. Αξιοποιούν τους εαυτούς τους και την ικανότητά τους να ‘διαβάζουν’ τους άλλους, προκειμένου να βοηθήσουν”.

Πόσο συχνά συναντάμε έναν συναισθητικό άτομο;

Φαίνεται πως όλοι γνωρίζουν τουλάχιστον έναν άνθρωπο που είναι βαθιά ενσυναισθητικός, καλός ακροατής, και καταφέρνει να κάνει τους άλλους να μιλήσουν για τα συναισθήματά τους. Όμως οι πλήρως συναισθητικοί άνθρωποι είναι αρκετά σπάνιοι.

Περίπου το 1% ή 2% του πληθυσμού είναι πραγματικά συναισθητικά άτομα, σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature Neuroscience. Ενώ οι προηγούμενες έρευνες στηρίζονταν σε προσωπικές αναφορές, αυτή η πρωτοποριακή μελέτη είχε σαν στόχο να μετρήσει με αντικειμενικό τρόπο, τις συναισθητικές ικανότητες μέσω της καθρεπτισμένης συναισθησίας, ενός φαινομένου κατά το οποίο κάποιος αισθάνεται να τον αγγίζουν, ενώ βλέπουν κάποιον άλλο που τον αγγίζουν στα ίδια σημεία. Οι ερευνητές έκαναν μετρήσεις πάνω σε προσωπικές μαρτυρίες ενσυναίσθησης και συσχέτισαν τα αποτελέσματα με εγκεφαλογραφήματα για να επιβεβαιώσουν, αν τα άτομα είχαν πράγματι την εμπειρία της φυσικής συναισθησίας που περιέγραψαν. Τα ποσοστά μπορεί να είναι υψηλά γιατί το 10%-15% εμπίπτει στην κατηγορία του “υψηλά ευαίσθητου” ατόμου. Μπορεί κάποιος να είναι συναισθητικός χωρίς όμως το κομμάτι της συναισθησίας, λέει η Rempala.

Είναι καλό ή κακό να είναι κάποιος συναισθητικός (empath);

Μπορεί να ισχύουν και τα δύο, λέει η Rempala. “Το να είσαι υψηλά ενσυναισθητικός σε κάνει καλύτερο φίλο και δάσκαλο, πιο ευγενικό και συμπονετικό, και αποτελεσματικό στην επικοινωνία. Υπάρχει ένα ρίσκο όταν ‘συγκλονίζεσαι’ από τα συναισθήματα των άλλων, ειδικά όταν μπορείς να νιώσεις τον πόνο χωρίς να έχεις αρκετές πληροφορίες για αυτόν, ή εργαλεία για να τον επουλώσεις. Το να συνδράμεις τους άλλους όταν είναι στα όριά τους, μπορεί να σε οδηγήσει στο να παραμελήσεις τον εαυτό σου, την δική σου ζωή και τις υποχρεώσεις σου.”

“Το να είναι κάποιος πάρα πολύ ευαίσθητος μπορεί να έχει σημαντικές επιπτώσεις όπως άγχος, κατάθλιψη, και κατάρρευση της σωματικής του υγείας”, λέει η Carona.

“Δεν νομίζω ότι πρέπει να δούμε την συναίσθηση σαν κάτι αρνητικό, ακόμη και αν μας δημιουργεί ‘υπερφόρτωση’, αλλά σαν κάτι που μπορεί να ρυθμιστεί ώστε να μην βυθιζόμαστε στον πόνο των άλλων” λέει ο Gardere. “Όλοι πρέπει να μάθουν να φροντίζουν τις συναισθηματικές τους ανάγκες.”

Χρειάζεστε μερικές χρήσιμες συμβουλές; Ξεκινήστε με την αυτοφροντίδα.

Το να γνωρίζετε σε ποιό σημείο της κλίμακας συναίσθησης είσαστε κάθε φορά, είναι σημαντικό γιατί έτσι θα ξέρετε αν πρέπει να δουλέψετε με τις ικανότητές σας να συναναστρέφεστε με τους άλλους ή αν το έχετε ίσως παρακάνει προς την άλλη πλευρά και θυσιάζετε την δική σας ψυχική υγεία, λέει η Rempala.

Παρακάτω θα βρείτε μερικά γνωρίσματα των συναισθητικών:

Κλαίτε στις διαφημίσεις με πάνες μωρών

Πολύ άνθρωποι νιώθουν ευσυγκίνητοι στις συγκινητικές στιγμές στο σινεμά. Όμως αν πιάσετε τον εαυτό σας να καθρεφτίζει συναισθήματα ανθρώπων σε πιο αθώες στιγμές, όπως όταν μια νέα μητέρα κλαίει σε μια διαφήμιση ή στις ειδήσεις, τότε ίσως πλησιάζετε το άλλο άκρο στην κλίμακα της συναίσθησης. “Συχνά τα συναισθήματα έρχονται ξαφνικά και το συναισθητικό άτομο μπορεί να μην ξέρει γιατί αισθάνεται αυτό που αισθάνεται”, λέει η Rempala.

Χρειάζεστε αρκετό χρόνο μόνος

Το να νιώθεις αυτό που νιώθουν οι άλλοι είναι δύσκολη δουλειά και οι συναισθητικοί άνθρωποι συχνά νιώθουν τον εαυτό τους συναισθηματικά και σωματικά εξαντλημένο. “Ειδικά μετά από την συνεύρεση με ένα άτομο που έχει δυνατά αρνητικά συναισθήματα”, λέει ο Gardere, “χρειάζονται προσωπικό χρόνο για να επανέλθουν και να αναρρώσουν”.

Λατρεύετε να βοηθάτε τους άλλους

Παρά την τάση που έχουν να απομονώνονται, οι συναισθητικοί νιώθουν γνήσια αγάπη και φροντίδα για τους άλλους, λέει ο Gardere. Βλέπουν το κομμάτι της συναίσθησης σαν ένα βασικό μέρος της προσωπικότητάς τους και λαχταρούν να αισθάνονται ότι τους έχουν ανάγκη οι άλλοι για τον λόγο αυτό. Έτσι έλκονται από επαγγέλματα που συνδέονται με την “βοήθεια” προς τους άλλους, όπως θεραπευτές ή κοινωνικοί λειτουργοί, λέει.

Είστε πολύ ευαίσθητοι στις παράξενες μυρωδιές και στις άγριες κάλτσες

Οι συναισθητικοί είναι πολύ ευαίσθητοι και με άλλους τρόπους και όχι μόνο συναισθηματικά. Γι αυτό και είναι συνηθισμένο να τους ενοχλούν τα ρούχα που προκαλούν φαγούρα, η δυνατή μουσική ή τα δυνατά φώτα, και να προτιμούν τις μικρές συγκεντρώσεις από με τα μεγάλα πάρτι, λέει η Rempala.

Σας έχουν πει πολλές φορές ότι είστε καλός ακροατής

Οι άνθρωποι αυθόρμητα ψάχνουν για ενσυναισθητικά πρόσωπα όταν θέλουν συναισθηματική σύνδεση. Συχνά λένε ότι δεν ξέρουν γιατί, όμως μπορούν να ανοιχτούν σε αυτούς, με έναν τρόπο που δεν μπορούν να το κάνουν σε σχέση με άλλους ανθρώπους. Τα συναισθητικά άτομα απολαμβάνουν να ακούν τις εμπειρίες των άλλων και έτσι παραμένουν απερίσπαστα στην ακρόαση.

Πρέπει να είσαι μόνος για να νιώσεις ήρεμος

Το να απορροφά τα συναισθήματα των άλλων, ειδικά όταν αυτό γίνεται ασυνείδητα, σημαίνει ότι ένας συναισθητικός είναι διαρκώς σε μια κατάσταση υπερδιέγερσης, καθώς αισθάνεται χαρά ή αγωνία ανάλογα με αυτά που οι άλλοι νιώθουν γύρω του, λέει η Rempala. Αυτό σημαίνει ότι η μόνες στιγμές που είσαι ήρεμος και είσαι ο εαυτός σου είναι όταν είσαι μόνος.

Κάνεις πολύ στενούς δεσμούς με τους ανθρώπους.

Το να νιώθεις τα συναισθήματα των άλλων μπορεί να σε κάνει να αισθάνεσαι πολύ κοντά τους, πράγμα που μπορεί να βοηθήσει στο χτίσιμο στενών, δυνατών και με διάρκεια σχέσεων με άλλους ανθρώπους, αρκεί να τηρούνται τα υγιή όρια, λέει ο Gardere. Οι συναισθητικοί άνθρωποι θεωρούνται έμπιστοι και είναι αυτοί που θα κληθούν να συντρέξουν σε μια επείγουσα κατάσταση.

Έχετε δυσκολίες στις σχέσεις με ερωτικό χαρακτήρα

Επειδή οι συναισθητικοί άνθρωποι νιώθουν και βιώνουν τα συναισθήματα των άλλων τόσο βαθιά και σωματικά, πολλοί από αυτούς δυσκολεύονται ιδιαιτέρα στις ερωτικές σχέσεις, λέει η Fialk. “Όταν περνούν χρόνο με άτομα που νοιάζονται και αγαπούν, νιώθουν αγχωμένοι και αναστατωμένοι. Οι στενές ερωτικές σχέσεις μπορούν να εξαντλήσουν τα συναισθηματικά τους αποθέματα και να τους κάνουν μπερδεμένους και εξαρτημένους από την σχέση, χάνοντας την αίσθηση του εαυτού τους μέσα στα συναισθήματα και τις εμπειρίες των άλλων.”

Έχετε δυσκολία να φύγετε από μια σχέση

Η άλλη πλευρά αυτής της έντονης σύνδεση είναι ότι τα συναισθητικά άτομα δυσκολεύονται πολύ να φύγουν από μια σχέση και να διαχωρίσουν τον εαυτό τους από τον άλλο, λέει η Rempala. Μπορεί να προσκολληθούν ή να καταφύγουν σε μη υγιείς τρόπους διατήρησης της συναισθηματικής σύνδεσης που χρειάζονται.

Παρατηρείτε μικρές αλλαγές στους ανθρώπους που οι άλλοι συνήθως δεν προσέχουν.

Ήξερες ότι η καλύτερή σου φίλη είναι έγκυος πριν ακόμη σου το πει; Είχες εντοπίσει ότι η φαινομενικά τέλεια φιλενάδα του αδερφού σου, ήταν απατεώνισσα; “Οι συναισθητικοί έχουν καλή διαίσθηση και συχνά τσιμπάνε πράγματα που οι άλλοι δεν αντιλαμβάνονται” λέει η Fialk. Μπορεί να μην μπορούν να το κάνουν σαφές με λόγια, ή να μην μπορούν καν να ερμηνεύσουν όλα τα ερεθίσματα που παίρνουν, όμως η διαίσθησή τους είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο που τους επιτρέπει να δράσουν πολύ γρήγορα.

Έχετε την εμπειρία συναισθητικής ναυτίας

Όπως παρουσιάζει το Nature Neuroscience σε έρευνα, οι συναισθητικοί επηρεάζονται και από από τις αισθήσεις των άλλων εκτός από τα συναισθήματά τους. Έτσι αν κάποιος έχει φαγούρα ξύνονται και αυτοί, ή αν κάποιος άλλος έχει ναυτία ή πονοκέφαλο, μπορεί να αρχίσουν να έχουν τα ίδια συμπτώματα.

Πως να το αντιμετωπίσετε αν είστε συναισθητικό άτομο (empath)

Οι συναισθητικοί άνθρωποι χρειάζεται να δώσουν ιδιαίτερη φροντίδα στην εσωτερική τους ζωή και τις ανάγκες τους, ώστε να μην αναστατώνονται όταν φροντίζουν τους άλλους, λέει η Rempala. “Πολλοί από αυτούς είναι καταπληκτικοί στο να δίνουν συμβουλές, είναι πολύ διαισθητικοί, και διατηρούν βαθιές φιλίες, όμως όταν δίνεις μόνο και δεν παίρνεις και νιώθεις μονίμως θλιμμένος ή ταραγμένος, είναι η στιγμή για να αναζητήσεις βοήθεια” λέει η ίδια.

Εάν νιώθεις ότι έχεις κολλήσει σε ένα συναισθηματικό roller coaster, υπάρχουν πράγματα που μπορείς να κάνεις για να βοηθηθείς, λέει η Carona. Ξεκίνα με μια πνευματική άσκηση. “Πνευματική συνειδητότητα είναι μια ποιότητα συγκέντρωσης της προσοχής, χωρίς διάθεση κριτικής. Ένας συναισθηματικά ταραγμένος ανθρωπος, μπορεί να ξεκινήσει απλώς ονοματίζοντας το συναίσθημα που βιώνει. Αναγνωρίζοντας τα συναισθήματά μας είναι ένα σημείο από όπου μπορούμε να ξεκινήσουμε, προκειμένου να αποσπαστούμε από τις συναισθηματικές εμπειρίες των άλλων, και τελικά να καταφέρουμε να φτάσουμε τον στόχο, που είναι να κατέβουμε από το roller coaster,” λέει η ίδια.

Οτιδήποτε σας βοηθά να γειωθείτε μπορεί να σας κάνει να μείνετε στο παρόν και να αντιληφθείτε που τελειώνετε εσείς και που αρχίζουν οι άλλοι, λέει η Rempala. Η άσκηση, η yoga, και ο διαλογισμός είναι όλα καλές επιλογές.

Εν κατακλείδι η γνωσιακή, η συμπεριφορική και η διαλεκτική θεραπεία, είναι όλες ιδιαίτερα βοηθητικές για τα ενσυναισθητικά άτομα. Μπορούν να τα βοηθήσουν να αποκτήσουν αποτελεσματικές διαπροσωπικές δεξιότητες, όπως η αποφασιστικότητα, η οριοθέτηση, όπως και να τους βοηθήσουν να διαχειριστούν συναισθήματα και να ασκήσουν την αυτοφροντίδα, όταν νιώθουν συγκλονισμένοι και αγχωμένοι εξαιτίας των εμπειριών άλλων ατόμων στο περιβάλλον τους, λέει η Fialk.

Μπορείς να γίνεις ενσυναισθητικός (empath);

Παρόλο που δεν είναι πολύ ξεκάθαρο εάν κάποιος μπορεί ή δεν μπορεί να είναι ενσυναισθητικός, είναι σίγουρα δυνατό να εκπαιδεύσετε τον εαυτό σας σε δεξιότητες μεγαλύτερης ενσυναίσθησης, λέει ο Gardere. “Υπάρχουν πράγματα που μπορείτε να κάνετε προκειμένου να δυναμώσετε τον μυ της ενσυναίσθησης,” λεει ο ίδιος. “Προτείνω να ξεκινήσετε διαβάζοντας για ανθρώπους που ξεπέρασαν αντιξοοτητες και εργάστηκαν εθελοντικά”. Ένας άλλος τρόπος είναι να δοκιμάσετε να ακούσετε πιο ενεργά απο την πλευρά της ενσυναίσθησης. “Πλησιάστε φίλους και αγαπημένα πρόσωπα, κάντε ανοιχτές ερωτήσεις και το πιο σημαντικό, ακούστε ενεργά τις απαντήσεις τους” λέει ο Rempala.

Της Charlotte Hilton Andersen

Πηγή: thehealthy.com

 

Newsletter εγγραφή

 

Όμορφη Ζωή Άρθρα

Σχολιάστε

No apps configured. Please contact your administrator.

Αφήστε το σχόλιό σας !
Γράψτε το όνομά σας